Havza, Samsun’un Amasya ile sınır komşusu olan bir ilçedir. İç Anadolu ve Doğu Anadolu bölgelerini Karadeniz Bölgesi’ne bağlayan yolların kesişim noktasında yer alan ilçenin kuzeyinde Bafra, güneyinde Suluova, doğusunda Kavak, batısında Vezirköprü, güneybatısında Merzifon, güneydoğusunda ise Ladik ilçeleri bulunmaktadır. Yüzölçümü 793 km2’dir; bunun 765 km2’si kırsaldır, 28 km2’si ise ilçe merkezine aittir. Rakım 675 metredir. İlçeye ait 2 belde ve 80 köy mevcuttur.
Havza’daki turizm aktivitelerinin önemli bir kısmı termal turizm üzerine kurulmuştur. Kaplıcalar, yaklaşık 2000 yıldır kullanılan tarihsel sağlık alanlarıdır. Şifalı sulara sahip olan bu ilçeye, antik dönemlerden beri bazı hastalıkların tedavisinde faydalı olduğu için çevreden ve bütün Anadolu’dan pek çok insan gelmektedir. Başka bir şekilde ifade etmek gerekirse, Havza’da daha çok sağlık, dinlenme ve hijyen temelli turizm bulunmaktadır.
Havza, son derece değerli bir stratejik alanda inşa edilmiştir. İç Anadolu ile Karadeniz bölgesini birleştiren kara ve demiryolu ilçeden geçmektedir. Kuruluşunun ilk dönemlerinde inşa edilen medreseler ve camiler, kaplıca hamamları günümüzde tarihi niteliklerini koruyarak hala faaliyette bulunmaktadır. Ayrıca, Kurtuluş Savaşı’nın başlangıcında Atatürk’ün ilçede yaşaması nedeniyle o dönemin binaları ve yerleşim alanları günümüzde hâlâ korunmaktadır. İlçede şu anda mevcut olan en önemli tarihi yapılar şunlardır:
İlçeye erişim karayolu ve demiryolu ile sağlanmakta olup, Samsun – Ankara devlet karayolu ilçe merkezinden geçmekte, Samsun – Amasya – Sivas demiryolunun 5 kilometresi ilçe merkezi sınırları içindedir.
Mesafe
Havza – Samsun 84 km
Havza – Amasya 44 km
Havza – Merzifon 24 km
Havza – Suluova 15 km
Havza – Vezirköprü 29 km
Havza – Ladik 32 km