Yazar: Arda

Han İlçesi, kültür turizmi açısından tarihi eserler bakımından son derece zengindir. Dünyaca tanınan Yazılıkaya (Midas Şehri) ve Midas Anıtı’nın yanı sıra Hüsrev Paşa Camii, Hüsrev Paşa Hamamı, Hüsrev Paşa İlkokulu, Meydan Çeşmesi, Yer Altı Şehri, Antik Kervan ve Sefer Yolu, Kral Yolu, Kulapa, Karaağaç, Erten ve Yazılıkaya höyükleri bunlardan sadece birkaçıdır. İlçe sınırları içinde 40’a yakın Hitit, Frig, Roma-Bizans yerleşim alanı ve kalıntısı bulunmaktadır. Bunların neredeyse % 85’i kaydedilmemiştir.

Roma-Bizans tarihleri ve haritalarında geçen Kakkabas, Kakkabocome, Malya, Aurtaum gibi şehirlerin yanı sıra henüz isimleri belirlenemeyen Osmanlıların Alevkilise dediği şehir ve Başara Mahallesi ile Karakuyu’da Roma şehirleri bulunmaktadır.

Kral Yolunun yanı sıra İstanbul’dan Konya ve Kayseri’ye, oradan Suriye ve Irak’a giden Kuzey-Güney ticaret ve sefer yolu ilçemizden geçtiği için ilçemizin önemi bu dönemde artmıştır. Yazılıkaya, Erten, Akhisar, Gökçeyayla, Başara, Karakuyu, Alevkilise, Üççeşmeler gibi birçok yerde, ilçe merkezi başta olmak üzere, Roma-Bizans dönemine ait çok sayıda yerleşim yeri ve tarihi kültürel varlık kalıntısı bulunmaktadır.

Sakaryabaşı, (Sakarıbaşı) Eskişehir’in Çifteler ilçesinde bulunan Sakarya Nehri’nin kaynağı olarak kabul edilir. Suyu genellikle 19-20 derece civarındadır. Ziyaretçileri çeken piknik alanlarıyla bu bölge, ilçenin turistik merkezidir. Sakaryabaşı’nın doğu tarafında, Sarıkayalar’da iki büyük mağara girişi bulunmaktadır. İlkinde haç sembolleri ve kesilmiş taşlar bulunmaktadır.

Giriş yolları heyelan ve toprak birikintisiyle kaplanmış olup, Frig dönemine ait Hamam kaya adını taşıyan kalıntılar mevcuttur. Kapalı havuzlu bir hamam, önünde açık havuz bulunan başka bir hamamın kalıntılarının temellerini günümüze taşımıştır. Yeni Frigler dönemine ait bir tapınak (Yazılı Kaya, üzerindeki yazılardan dolayı bu isimle anılmakta ve 2011 yılında restorasyonuna başlanmıştır) ve tam karşısında Kırkodalı anıt mezar yer almaktadır.

Kırkkız ve çevresi, eski bir yerleşim alanı olup, kalıntılar ve mezarlarla doludur. Hamam kayasının 100 metre doğusunda bir tepe yer almaktadır. Sakaryabaşı su kaynakları, Eskişehir-Afyon devlet karayolunun doğu kısmında başlar ve iki tarafında da kaynaklanır. Yaklaşık 250.000 m2’lik bir alanı kapsayan Sakaryabaşı, hoş bir piknik alanıdır. 1992 yılında 3 yıldızlı turistik otel ve ek olarak inşa edilen olimpik yüzme havuzu, çocuk yüzme havuzu ve spor kompleksleri ile birlikte minifutbol, basketbol, tenis, voleybol ve çocuk oyun alanları mevcuttur. Buradaki şahıslara ait aile restoranlarında, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesinin yetiştirdiği su ürünleri olan alabalık, aynalı sazan, yayın balıkları ve benzeri su ürünlerini denemek mümkündür.

– Ak Türbe – Gürağaç, Güneysınır
– Akkışla Yaylası Piknik ve Mesire Alanı – Güneybağ, Güneysınır
– Avcıtepe Camii – Avcıtepe, Güneysınır
– Bardas Göleti – Bardas, Güneysınır
– Bin Yıllık Anıt Ardıç Ağacı – Bardas, Güneysınır
– Durayda Höyüğü – Durayda, Güneysınır
– Gaffur Höyüğü – Karasınır, Güneysınır
– Güdelesin Höyüğü – Güneybağ, Güneysınır
– Güvercinlik Mağarası – Güneybağ, Güneysınır
– Kabakbaş Piknik ve Mesire Alanı – Durayda, Güneysınır
– Kızılöz Göleti – Kızılöz, Güneysınır
– Su Sarnıcı – Emirhan, Güneysınır
– Yerköprü Şelalesi – Sarıhacı, Güneysınır

Tekirdağ Saray Tarihi ve Kültürel Değerler

– Taş devri kalıntılarının ortaya çıkarıldığı Güneşkaya ve Güngörmez mağaraları.
– Bizans su işleri – Ergene Nehri’nden İstanbul’a kadar su almak için inşa edilmiş bir su kemeri sisteminin kalıntıları.
– Ayas Paşa Camii ve Hamamı – 1539 yılında inşa edilen cami ve Türk hamamı.
– Kırsal kesim, özellikle Karadeniz kıyılarına kadar uzanan kuzeydeki tepeler, hafta sonları trekking için popüler yerlerdir.
– Eski adı Kastro olan Çamlıköy, Karadeniz kıyısında yürüyüş ve piknik yapmak için popüler olan küçük bir köydür. Burada da ormanlık bir milli park alanı var. Az sayıda tatil evi var.

Balıkesir ilinin başkenti birçok tarihi yapıyı bünyesinde barındırmaktadır. Saat kulesi (1892 yılında inşa edilmiştir) şehrin sembolüdür. Tarihi bir çeşme (1908’de inşa edilmiştir) bir başka popüler yapıdır. Zaganos Paşa Camii Külliyesi ve Yıldırım Camii popüler manevi alanlardır. Aygören ve Karaoğlan ilçesindeki birçok eski Balıkesir evi Osmanlı döneminden kalmıştır. Şehrin merkezinde halen kullanılmakta olan tarihi Türk “Paşa Hamamı” hamamı da bulunmaktadır.
Balıkesir Ulusal Fotoğraf Müzesi, Türkiye’nin tek fotoğraf müzesidir. Ulusal Moment Müzesi, şehrin tarihi anılarını sergiliyor. Tabii ki Karesi özellikle tarihi yel değirmenleri ile tanınıyor.
Zaganos Paşa Camii: Adını Fatih Sultan Mehmet döneminde vezir ve komutanlardan birinden alan Zaganos Paşa, 1461 yılında inşa edilmiştir.
Yıldırım Camii: Balıkesir şehrinde Osmanlı döneminden kalan en eski eserdir. Yıldırım Beyazid, 14. yüzyılın ikinci yarısında 1388 yılında yaptırmıştır.
Umurbey Camii: Sülüs adı verilen özel bir yazı kullanılarak mermer üzerine oyulmuş üç satırlık bir kitabesi vardır. Tarih 1412’dir.
Saat Kulesi: Silistre Valisi Paşa Giridizade Mehmet, 1827 yılında İstanbul’daki Galata Kulesi’nin bir kopyası olarak yaptırmış ancak 1897 yılındaki depremde yıkılmıştır. Vali Ömer Ali Bey, mevcut kuleyi yeniden yaptırdı.
Karesi Beyliği Türbesi: 1336 yılında yapılmıştır. İçerisinde Karasi Bey’in ve beş çocuğunun mezarı bulunmaktadır. Karasi Bey’in sandukası tasavvuf yazısı ile süslüdür.
Balıkesir’in Tarihi Yel Değirmenleri: Balıkesir’e 25 km (15.53 mi) uzaklıktaki Karakol köyünde yedi adet tarihi yel değirmeni bulunmaktadır. Ancak sadece üç yel değirmeni kaldı. Avcılık ve izcilik, yel değirmenlerinin manzarası eşliğinde en iyi sporlardır.
Değirmenboğazı: (Değirmen Boğazı anlamına gelir) Şehir ormanı. İki tepe arasında yer alan ormanlık bir alandır. Hoş bir piknik yeri – bir çay bahçesi ve restoran içerir.
Balıkesir Yerli-Sivil Evleri: Şehrin en eski semtleri, 1500’lü yıllara kadar şehrin ekonomisini ve yaşam tarzını gösteren geleneksel evlere sahiptir.

Çameli Gezilecek Yerler
– Yörük Oturağı
– Taş Konaklar
– Sazak Kanyonu
– Sarıkavak Kanyonu
– Paşa Deresi Mesire Alanı
– Lavanta Bahçesi
– Kolak Gölü
– Kız Tüydü
– Karanfilli Kanyonu
– İmamlar Gediği
– Güngörmez Kanyonu
– Emecik Kanyonu
– Bisiklet Turları
– Paraşüt
– Dağcılık

– Akkaya Termal ve Travertenleri
– Çetiören Mesire Yeri
– Sığırcık (Çekirge) Suyu
– Yürüyüş Parkurları
– İmam Hacı Pınari Türbesi
– Hamamlı Köyü Tarihi Hamamları

Merzifon’un ana cazibe merkezi, 1666 yılında inşa edilen ve Amasya bölgesinin bilinen içten boyalı kubbeli güzel şadırvanlarından (abdest çeşmeleri) birine sahip olan Merzifonlu Kara Mustafa Paşa Camii’dir. Hamam ve bedesten de dahil olmak üzere orijinal cami kompleksinin büyük bir kısmı günümüze kadar ulaşmıştır ve günümüzde de kullanılmaktadır.

– Sultaniye Medresesi
– Bedesten
– Taşhan

Zengin bir tarihe sahip olan Gümüşhacıköy çok sayıda Selçuklu ve Osmanlı yapısı arasında Bedestan (kapalı çarşı), Büyük hamam ve Kabak çeşmesi gibi kentsel mimari yapılar barındırmaktadır.

– Köprülü Mehmet Paşa Camii; 1660 yılında Köprülü Mehmet Paşa tarafından inşa edilmiştir ve 1943’teki deprem sonrası yıkılmış, 1948’de yeniden yapılmıştır.
– Köprülü Mehmet Paşa’nın torunlarından Hafız Ahmet Paşa’nın oğlu Abdül Baki Bey tarafından 1756’da Hacı Nadir Baba Türbesi yakınında inşa edilen Büyük Hamam ve arasta (1669);
– Yanyalı Mustafa Paşa’nın oğlu Ali Rıza Bey tarafından 1898’de inşa edilen ve 1948’de yıkılıp yeniden inşa edilen saat kulesi
– Osmanlı döneminde Gümüş madeni olarak bilinen ve Gümüşhacıköy’ün 5 km güneybatısında konumlanan günümüz Gümüş bucak merkezindeki tarihi yapılar arasında 1429’da ahşap olarak inşa edilen, 1560’ta taş olarak yeniden yapılan ve 1946’da tamir edilen Yörgüç Paşa Camii ile
– Haliliye Medresesi, 1415’te inşa edilmiştir.
– Kesikbaş Mezarı: Artıkabat Mahallesi, Kesikbaş Bölgesi, Ayşe Pınarı etrafında.
– Dedeoğlu: Orman müdürlüğü, Jandarma’nın eski karakolunun arkasında.
– Filibeli Mehmet Efendi’nin türbesi, Kırmızıların Hanı içinde yer almaktadır.
– Hacana
– Ali Pir Civan Türbesi: Sarayözü (halk arasında Sarayüzü) köyünde bulunan Ali Pir Civan, Alevi pirleri arasındadır.
– Kurt Baba: Eymir ve Keçiköy arasında, Bulak Kalesi’ne yakın bir konumdadır.
– Şarlayuk ilçesi yakınlarındaki ormanlarda şelalesi olan çekici bir piknik alanı da bulunmaktadır.